کیست فولیکولار ( ارتباط آن با دندان عقل نهفته )

Follicular Cyst

کیست فولیکولار یا به عبارتی همان کیست دنتی ژروس (Dentigerous Cyst ) به عنوان کیستس شناخته می شود که در نتیجه جدا شدن فولیکول از دور تاج یک دندان رویش نیافته به وجود آمده است. این کیست شایع ترین نوع کیست ادنتوژنیک تکاملی ( با منشا اپی تلیوم پوششی دندانی ) بوده و حدود ۲۰٪ کیست های با پوشش اپیتلیالی فکین را تشکیل می دهد.

کیست دنتی ژروس یا همان فولیکولار کیست تاج دندان رویش نیافته را محصور کرده و در محل اتصال بین سمان ریشه و مینا تاج دندان ، به دندان متصل می شوند . پاتوژنز ( علت ) این کیست نامشخص است ولی بطور وضوح ، در اثر تجمع مایع بین پوشش تپی تلیوم مینایی باقی مانده REE  و تاج دندان تکامل می یابد .

این نوع از کیست ممکن است در ارتباط با هر دندان رویش نیافته ای در فک رخ دهد ، اما اغلب مولرهای سوم فک پایین ( کرسی سوم یا همان دندان های عقل فک پایین ) را درگیر می کنند. در نتیجه اهمیت بررسی ادواری دندان های عقل نهفته  بیشتر از گذشته باید مد نظر قرار بگیرد. مناطق نسبتأ شایع دیگر شامل کانین های فک بالا ( دندان نیش فک بالا ) ، مولرهای سوم فک بالا ( دندان عقل فک بالا ) و پرمولر های (دندان  کرسی کوچک ) دوم فک پایین هستند. کیست دنتی ژروس بندرت دندان های شیری رویش نیافته را درگیر می گند و گاهی در ارتباط با دندان های اضافه دیده می شود.

اگر چه کیست دنتی ژزوس ممکن است در یک دامنه وسیع سنی مشاهده شود ، اما اغلب در بیماران بین ۱۰ تا ۳۰ سال مشاهده می شود  تمایل مختصری به جنس مذکر وجود دارد و شیوع آن در سفید پوستان بیشتر از سیاه پوستان است. کیست های دنتی ژروس کوچک ، به طور معمول کاملأ بدون علامت هستند و تنها در آزمایشات رادیوگرافی و یا زمانی که برای تعیین علت عدم رویش دندان ، فیلم گرفته می شود ، کشف می شود. کیست دنتی ژروس قادر به رشد با اندازه قابل توجهی است و کیست های بزرگ ممکن است در ارتباط با یک تورم استخوانی بدون درد در ناحیه درگیر باشند.ضایعات وسیع ممکن است باعث عدم تقارن در صورت شوند. کیست های دنتی ژروس بزرگ غیر شایعند و بیشتر ضایعاتی که از نظر رادیوگرافی به عنوان کیست های دنتی ژروس بزرگ شناخته می شوند ، در آینده ادنتوژنیک کراتوسیست ( نوع دیگر از کیستهای شایع در فک ) یا آملوبلاستما ( تومور خوش خیم با ماهیت بعضأ تهاجمی ) تشخیص داده می شوند.

از نظر رادیوگرافی ، کیست دنتی ژروس مشخصأ، یک ناحیه رادیولوسنت تک حفره ای ( یک ناحیه ای تیره تک حفره ای ) را که در ارتباط با تاج یک دندان رویش نیافته است ، نشان می دهد. این رادیولوسنسی ( ناحیه تیره رنگ در نمای رادیوگرافی ) ، معمولأ مرزی کاملأ مشخص و اغلب اسکلروتیک  ( با حاشیه مشخص سفید رنگ در نمای رادیو گرافی ) دارد، ولی کیست عفونی ممکن است مرز نامشخصی داشته باشد. در کیست های دنتی ژروس بزرگ ، به علت باقی ماند شبکه های استخوانی درون این ناحیه تیره رادیولوسنسی ، نشانه هایی از روند چند حفره ای شدن ، مشاهده می شود. با این حال ، کیست های دنتی ژروس هم از نمای کلی و هم از نظر بافت شناسی تک حفره ای بوده و احتمالأ هیچگاه ضایعات چهد حفره ای واقعی نیستند.

رابطه کیست به تاج ، تنوع رادیوگرافیک متعددی را نشان می دهد. در نوع مرکزی ( Central ) ، که از همه شایع تر است ، کیست تاج دندان را احاطه کرده و تاج درون کیست قرار گرفته است . نوع طرفی ( Lateral ) معمولأ در ارتباط با مولر های سوم فک پایین کب بصورت مزیو انگولار ( تاج به سمت جلو تمایل پیدا کرده است ) نهفته بوده و نیمه رویش یافته اند ، می باشد. کیست به صورت طرفی در طول سطح ریشه کرده و تاج را به صورت ناقصی احاطه می کند. در نوع حلقوی ( Circumferential ) کیست تاج دندان را احاطه کرده و تا حدودی به سمت ریشه گسترش می یابد بنابراین به نظر می رسد که قسمت اعظم ریشه درون کیست قرار دارد. به ندرت ، ممکن است مولر سوم فک پایین ( دندان عقل پایین ) به سمت لبه تحتانی فک پایین یا به سمت بالا بطرف شاخه صعودی راموس جابجا شود. ممکن است دندان های قدامی فک بالا به سمت کف بینی و سایر دندان های فک بالا از طریق سینوس فک بالا به کف حفره چشم حرکت کنند، پس به عنوان یک اصل کلی ،کیست دنتی ژروس قادر به جابجایی دندان درگیر به میزان قابل توجهی می باشد.تحلیل ریشه دندان رویش یافته مجاور نیز امکان پذیراست .

کیست فولیکولار ( ارتباط آن با دندان عقل نهفته )
کیست فولیکولار ( ارتباط آن با دندان عقل نهفته )

از طریق رادیوگرافی ، یک کیست دنتی ژروس کوچک و یک فولیکول دندانی افزایش حجم یافته دور تاج دندان رویش نیافته مشکل است و بیشتر یک تمرین آموزشی است، به عنوان یک اصل در ضایعاتی که کیست دنتی ژروس تشخیص داده می شوند، فضای رادیولوسنت ( فضای تیره احاطه کننده دندان در تصویر رادیوگرافی )احاطه کننده تاج دندان باید حداقل ۳ تا ۴ میلی متر قطر داشته باشد، هر چند عدهای هم این نظریه را صد در صد تأیید نمی کنند. یافته های رادیو گرافیک کیست دنتی ژروس یا همان کیست فولیکولار تشخیصی نیستند، چون ادنتوژنیک کراتوسیست ، آملوبلاستومای تک حفره ای ( نوعی تومور خوشخیم که بعضأ تظاهرات تهاجمی هم دارد ) و بسیاری دیگر از تومورهای ادنتوژنیک ( با منشأ اپی تلیوم  دندانی ) و غیر ادنتوژنیک ، نمای رادیوگرافی کاملأ مشابه با کیست دنتی ژروس دارند.

درمان رایج کیست فولیکولار ( دنتی ژروس ) ، انا کولاسیون ( خارج کردن یکباره ) کیست ، به همراه خارج کردن دندان رویش نیافته است. اگر رویش دندان درگیر ، امکان پذیر باشد، پس از خارج کردن نسبی دیواره کیست ، دندان در محل خود باقی می ماند. کیست های دنتی ژروس بزرگ ، همچنین ، ممکن است با ملرسوپیالیزیشن ( Marsupialization ) درمان شوند. این کار، اجازه جمع شدن کیست و در نتیجه کاهش اندازه نقص استخوانی را می دهد.

پیش آگهی اکثر کیست های دنتی ژروس عالی است و عود پس از خارج کرپن کامل کیست بسیار نادر است. با اینحال، معضلات احتمالی متعدد باید مد نظر قرار گیرند. منابع زیادی در مورد احتمال اینکه پوشش کیست دنتی ژروس می تواند دستخوش تغییرات ( نئوپلاستیک به سمت ایجاد آملوبلاستوما شود . بندرت ، امکان دارد یک کارسینوم سلولهای اسکواموس SCC ( تومور بدخیم با ماهیت تهاجمی بسیار وحشتناک ) از پوشش کیست دنتی ژروس منشأ بگیرد.

ما از کوکی ها استفاده می کنیم تا اطمینان حاصل کنیم که بهترین تجربه مرور مطالب در وب سایت ما به شما ارائه می گردد. اگر همچنان به استفاده از این سایت ادامه دهید فرض می کنیم که با این امکان مشکلی ندارید و راضی هستید. می پذیرم

پرسش از دکتر